Ireland là một trong số ít địa bàn hoạt động thuận lợi mà nhà đầu tư đang tìm kiếm để làm bàn đạp thâm nhập thị trường chung châu Âu. Theo báo cáo mới nhất của cơ quan quản lý đầu tư nước ngoài IDA Ireland, quốc gia vốn đã là một “nam châm” đầy hấp dẫn đối với giới công nghệ và dược phẩm Mỹ trong suốt 30 năm qua đã kết thúc năm 2016 với kỷ lục về số nhà đầu tư mới thu hút được, giúp tạo ra mức tăng trưởng việc nhanh nhất trong vòng 15 năm trở lại đây.

Cú sốc kép năm 2016

Kết quả này càng có ý nghĩa hơn, nếu nhớ rằng Ireland đã chịu hai cú sốc lớn năm 2016 khi nước Anh bỏ phiếu rời khỏi EU, trong đó một bộ phận nền kinh tế Ireland phụ thuộc rất nhiều vào thị trường Anh và Ủy ban châu Âu sau đó 2 tháng ra phán quyết rằng ưu đãi thuế dành cho Apple tại Ireland là khoản hỗ trợ chính phủ trái quy định, yêu cầu chính phủ nước này phải truy thu tới 13 tỷ EUR.

Bất chấp những điều kiện bất lợi đó, Ireland vẫn thu hút sự quan tâm của giới đầu tư quốc tế. IDA Ireland đã nhận được rất nhiều câu hỏi từ các doanh nghiệp Anh, Mỹ và châu Á sau cuộc trưng cầu Brexit ở Anh. Cơ quan này cho biết, cộng đồng doanh nghiệp đang tìm hiểu một cách rất thận trọng về những địa bàn hoạt động thuận lợi, có thể sử dụng làm bàn đạp thâm nhập thị trường chung châu Âu và “Ireland là một trong số ít đó”.

Trong một diễn biến khác diễn ra song song, chính phủ Ireland và Apple cũng đang kháng cáo lại quyết định của Ủy ban châu Âu, một vấn đề có liên quan mật thiết tới chính sách thuế ưu đãi của Ireland, được cho là có ảnh hưởng đáng kể tới các quyết định đầu tư trực tiếp nước ngoài vào nước này.

Ireland là một ví dụ điển hình về sự thay da đổi thịt ở châu Âu

Thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp 12,5% của Ireland là một trong những mức thuế suất thấp nhất trên toàn EU và bị một số nước như Pháp phản đối kịch liệt. Tuy nhiên, đây được xem là vấn đề riêng của nội bộ từng quốc gia, nên EU hay bất kỳ nước nào khác cũng không thể can thiệp.

Ông Martin Shanahan - Giám đốc điều hành IDA Ireland, cho rằng cảm nhận của nhà đầu tư về Ireland cho đến nay không bị ảnh hưởng nhiều bởi Brexit và vụ lùm xùm với Apple: “Tôi không nghĩ rằng vụ việc của Apple có thể gây ra bất kỳ tác động nào cho đến khi giải quyết xong xuôi cả đơn kháng cáo. Còn tác động của Brexit có thể sẽ rõ ràng hơn trong quý II năm nay, khi những công ty có ý định đầu tư vào thị trường EU, hoặc các doanh nghiệp Anh tìm kiếm cơ hội thâm nhập thị trường chung châu Âu, bắt đầu đưa ra các quyết định cụ thể về kế hoạch tương lai”.

Bức tranh tổng thể sáng sủa

Nền kinh tế Ireland bị đánh giá là có nguy cơ “dính đòn” Brexit “đau” hơn các nước EU khác, do mức độ quan hệ tương đối chặt chẽ. Bình quân mỗi tuần lại có 1 tỷ EUR giá trị thương mại chảy qua biển Ireland nối liền hai quốc gia, trong đó kim ngạch xuất khẩu của Ireland sang Anh chủ yếu là hàng hóa dịch vụ của doanh nghiệp nội địa trong lĩnh vực thực phẩm và đồ uống.

Tuy nhiên, bức tranh FDI của Ireland vẫn rất sáng sủa trong năm 2016. Số liệu thống kê của IDA Ireland cho thấy quốc gia tây bắc Âu này đã thu hút được 244 dự án đầu tư, trong đó có 99 nhà đầu tư mới.

Các công ty nước ngoài đã đầu tư 5,5 tỷ USD vào Ireland trong năm 2015 và con số năm 2016 dự kiến sẽ còn cao hơn nữa. Số người Ireland làm việc cho các doanh nghiệp ngoại cũng xấp xỉ 200.000, tức là khoảng 10% lực lượng lao động. Mặc dù chỉ chiếm 1,7% của nền kinh tế EU, nhưng Ireland thu hút được 4,3% tất cả FDI chảy vào EU năm 2015 .

Ireland là một ví dụ điển hình về sự thay da đổi thịt ở châu Âu. Năm 1987, quốc gia này còn là thành viên nghèo nhất EU và đứng bên bờ vực vỡ nợ; lãi nợ vay và nợ gốc chiếm đến 1/3 nguồn thu ngân sách, tỷ lệ thất nghiệp lên tới 17%, trong khi GDP bình quân đầu người chỉ bằng 69% so với mức trung bình của EU.

Trong hơn một thập niên kế tiếp, Ireland đã trải qua một sự chuyển dịch kinh tế đáng nể. Từ năm 1990 - 2000, tăng trưởng GDP bình quân đạt 6,3% mà trong đó, tốc độ tăng trưởng cao nhất là gần 10% (giai đoạn 1995 - 2000). Cho đến lúc đó, GDP bình quân đầu người của Ireland đã vượt mức của Anh và tỷ lệ thất nghiệp giảm xuống chỉ còn 5%.

Hải Châu