Thực hiện nhiệm vụ được giao tại Nghị định số 100/2015/NĐ-CP của Chính phủ (Nghị định 100), Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã chỉ định 4 ngân hàng thương mại nhà nước (VietinBank, Vietcombank, BIDV, Agribank) tham gia thực hiện chương trình cho vay vốn ưu đãi mua nhà ở xã hội.

Cùng với đó, NHNN đã có văn bản chỉ đạo Ngân hàng Chính sách xã hội hướng dẫn nội dung huy động tiền gửi tiết kiệm, xây dựng quy trình, thủ tục cho vay phù hợp với quy định tại Nghị định 100; trình Thủ tướng Chính phủ xem xét quyết định lãi suất cho vay ưu đãi thực hiện chính sách nhà ở xã hội trong từng thời kỳ.

NHNN đã phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành liên quan xây dựng trình Chính phủ về việc cấp nguồn vốn ngân sách thực hiện cho vay nhà ở xã hội, văn bản hướng dẫn về cấp bù lãi suất.

Thống kê của NHNN, hiện nay, ngân sách nhà nước đã bố trí và chuyển vốn cho Ngân hàng Chính sách xã hội để cho vay nhà ở xã hội theo Nghị định 100 giai đoạn 2016-2020 là 2.163 tỷ đồng.

Theo quy định tại Nghị định 100, nguồn vốn cho vay ưu đãi tại Ngân hàng Chính sách xã hội bao gồm ngân sách nhà nước cấp 50% nguồn vốn, Ngân hàng Chính sách xã hội đáp ứng 50% nguồn vốn huy động, như vậy tổng nguồn vốn cho vay nhà ở xã hội theo Nghị định 100 giai đoạn 2016-2020 là 4.326 tỷ đồng.

Đến ngày 31/8/2020, dư nợ cho vay nhà ở xã hội tại Ngân hàng Chính sách xã hội đạt 3.740 tỷ đồng với 11.221 khách hàng còn dư nợ.

Tuy nhiên, NHNN cho biết, 4 ngân hàng được chỉ định đến nay vẫn chưa thực hiện triển khai cho vay theo Nghị định 100. Nguyên nhân là do các ngân hàng này chưa được bố trí nguồn ngân sách cấp bù chênh lệch lãi suất.

Trước đó, tại Nghị quyết số 41/NQ-CP ngày 9/4/2020, Chính phủ đã giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư cân đối thêm 1.000 tỷ đồng cho Ngân hàng Chính sách xã hội theo Nghị quyết số 71/2018/QH14 và bổ sung 2.000 tỷ đồng để cấp bù lãi suất cho 4 ngân hàng thương mại do Ngân hàng Nhà nước chỉ định để thực hiện hỗ trợ cho vay nhà ở xã hội.

Quyết định của Chính phủ được đưa ra sau khi các doanh nghiệp, hiệp hội đề xuất cần có thêm gói vay ưu đãi dành cho người mua nhà xã hội do thị trường gặp khó khăn sau khi gói vay mua nhà 30.000 tỷ đồng kết thúc.

Trên cơ sở đó, Bộ Kế hoạch và Đầu tư sẽ báo cáo cấp có thẩm quyền về việc cấp nguồn vốn này (khi báo cáo về việc điều chỉnh kế hoạch đầu tư vốn ngân sách trung ương năm 2020 theo Nghị quyết số 84/NQ-CP ngày 29/5/2020 của Chính phủ).

NHNN cho biết, sẽ theo dõi, phối hợp với các Bộ, ngành có liên quan để kịp thời hướng dẫn các ngân hàng thương mại thực hiện khi có quyết định bố trí nguồn vốn ngân sách của cấp có thẩm quyền.

Hiện, mức lãi suất ưu đãi nhà ở xã hội tại Ngân hàng Chính sách xã hội áp dụng trong năm 2020 là 4,8%/năm và tại các tổ chức tín dụng được chỉ định là 5%/năm (riêng lãi suất đối với khách hàng vay vốn đầu tư xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê là 4,5%/năm).

Hoàng Hà