Đánh giá nhanh cho thấy, mặc dù 1/3 tổng số tỉnh đang ảnh hưởng nặng nề do hạn hán kéo dài, 8 tỉnh khác cũng đang trong nguy cơ bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi hạn hán trong các tuần tới đây, do tình trạng thiếu nước và phơi nhiễm với các yếu tố nguy cơ vì sử dụng nước không hợp vệ sinh, dự báo khả năng bùng phát của các bệnh dịch do thiếu nước sạch.

48,5 triệu USD hỗ trợ ứng phó

An ninh lương thực bị đe dọa nghiêm trọng do mất mùa vì hạn hán sẽ là nguy cơ dẫn đến tăng tỷ lệ trẻ em bị suy dinh dưỡng cấp tính nghiêm trọng.

Tại hội nghị kêu gọi hỗ trợ thực hiện Kế hoạch hành động ứng phó khẩn cấp với hạn hán và xâm nhập mặn tại Việt Nam, diễn ra ngày 26/4, Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Cao Đức Phát cho biết, theo thông tin tổng hợp của Ban chỉ đạo Trung ương về phòng, chống thiên tai, tính đến ngày 22/4/2016, hạn hán và xâm nhập mặn ở khu vực Nam Trung bộ, Tây Nguyên và ĐBSCL đã gây thiệt hại cho 240.215ha lúa; 18.335ha hoa màu; 55.651ha cây ăn quả; 104.106ha cây công nghiệp; 4.641ha thủy sản.

Hậu quả của hạn hán xâm nhập mặn là tổng thiệt hại ước tính là 5.572 tỷ đồng (tương đương gần 300 triệu USD). Nhưng nghiêm trọng hơn là hơn 1,5 triệu người dân (của 400.000 hộ) đang hàng ngày thiếu nước sinh hoạt hợp vệ sinh, với những rủi ro lớn đến sức khỏe và sinh hoạt. Hơn nữa, những thiệt hại về lúa và cây ngắn ngày có thể được bù đắp vụ sản xuất sau, nhưng với cây công nghiệp và cây ăn quả thì tổn thất kéo dài ít nhất 4 - 5 năm sau, khi đó vườn trồng lại mới có thể cho thu hoạch.

Ngay từ cuối năm 2015, Chính phủ đã cung cấp 5.223 tấn lương thực cứu trợ cho 3 khu vực bị hạn hán và đã phân bổ 1.008 tỷ đồng (khoảng 45 triệu USD) thực hiện các nỗ lực cứu trợ hạn hán ở cấp quốc gia. Trước tình hình trên, Chính phủ Việt Nam, Liên Hợp Quốc và các đối tác kêu gọi cộng đồng quốc tế hỗ trợ khẩn cấp 48,5 triệu USD để ứng phó với tình hình hạn hán ngày càng nghiêm trọng.

Hạn hán gây thiệt hại nặng nề ở miền Trung - Tây Nguyên

Quốc tế sẵn sàng trợ giúp

Đánh giá về tình hình ứng phó với hạn hán, xâm nhập mặn, bà Pratibha Mehta - Điều phối viên thường trú của LHQ, cho biết: “Chính phủ Việt Nam đã nỗ lực to lớn thực hiện các cứu trợ khẩn cấp. Song, đây là một sự kiện đặc biệt, kêu gọi hỗ trợ đặc biệt của cộng đồng quốc tế. Chúng tôi sẽ tiếp tục phối hợp cùng với Chính phủ để có thể trợ giúp những nhu cầu cấp thiết nhất, cho những người dân bị ảnh hưởng nặng nề nhất”.

Kế hoạch ứng phó khẩn cấp được đưa ra nhằm đáp ứng những nhu cầu cấp bách nhất, hỗ trợ nhân đạo đáp ứng các nhu cầu thiết yếu nhất về nước sạch, vệ sinh môi trường và VSATTP, dinh dưỡng, sức khỏe và phục hồi sớm. Một phần kinh phí đã được cam kết, bảo đảm tạo điều kiện cho Chính phủ tiến hành các nỗ lực ứng phó và cứu trợ khẩn cấp.

Hưởng ứng lời kêu gọi trên, nhiều Chính phủ, tổ chức quốc tế sẵn sàng chung tay cùng Việt Nam ứng phó hạn hán, xâm nhập mặn. Theo Bộ trưởng Cao Đức Phát, Bộ vừa nhận được công báo từ Trung Quốc sẽ tăng xả nước trở lại từ 21/4 - 31/5, nhưng với lượng xả khoảng 1.500 m3/giây (thấp hơn lần trước - hơn 2.000 m3/giây). Dự báo trong vòng khoảng 18 - 20 ngày nữa, nước sẽ về đến Việt Nam.

Cũng theo Bộ trưởng Cao Đức Phát, đây là lần đầu tiên Chính phủ Việt Nam kêu gọi quốc tế hỗ trợ ứng phó với thiên tai. Cùng thời điểm này, Việt Nam là một trong nhiều quốc gia chịu ảnh hưởng của hiện El nino đưa ra lời kêu gọi sự hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế.

Đến thời điểm này, Việt Nam đã nhận được cam kết hỗ trợ, với tổng giá trị là 7.340.000 USD từ nhiều chính phủ, tổ chức quốc tế.

Thu Hường