Kết luận về thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong quản lý nhà nước về kinh doanh xăng dầu chỉ ra nhiều vi phạm, khuyết điểm trong quản lý xăng dầu của Bộ Công Thương, quản lý thuế của Tổng cục Thuế và làm rõ nhiều dấu hiệu vi phạm của các doanh nghiệp xăng dầu để làm cơ sở cơ quan công an thực hiện các biện pháp điều tra, xử lý đúng trình tự pháp luật.

Theo kết luận của Thanh tra Chính phủ, dù Tập đoàn Thiên Minh Đức và Công ty Xuyên Việt Oil nợ thuế số tiền rất lớn, vay ngân hàng hàng nghìn tỷ đồng nhưng Chủ tịch, Tổng Giám đốc doanh nghiệp này vẫn được mượn tiền công ty hàng nghìn tỷ đồng dùng mục đích cá nhân.

Đáng chú ý, một số "ông lớn" khác cũng bị điểm tên về những sai phạm. Cụ thể, hiện nay, nguồn xăng dầu trong nước chủ yếu do 2 nhà máy lọc dầu Dung Quất và Nghi Sơn cung cấp, với sản lượng năm 2021 là 14,31 triệu tấn xăng dầu, đáp ứng 63,3% thị trường tiêu thụ trong nước (năm 2021).

Công ty CP lọc hóa dầu Bình Sơn và Chi nhánh phân phối sản phẩm lọc dầu Nghi Sơn nhận Ủy quyền từ Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (Công ty TNHH Lọc hóa dầu Nghi Sơn do PVN bao tiêu sản phẩm) hiện tại bán xăng dầu cho các thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu theo phương thức đàm phán và phân loại khách hàng chưa theo phương thức đấu giá cạnh tranh; Hội đồng thành viên Công ty CP lọc hóa dầu Bình Sơn đã phê duyệt chính sách bán sản phẩm, theo hình thức đàm phán và đấu giá. Tuy nhiên, đến thời điểm thanh tra, Lọc hóa dầu Bình Sơn vẫn chưa thực hiện việc đấu giá bán sản phẩm xăng dầu.

"Việc mua bán xăng dầu như trên là chưa khách quan, chưa đảm bảo cạnh tranh công khai, minh bạch", Thanh tra Chính phủ đánh giá. 

Cùng với đó, Bộ Công Thương do quản lý lỏng lẻo, thiếu kiểm tra, giám sát, xử lý không nghiêm, chấn chỉnh chưa kịp thời dẫn đến hoạt động kinh doanh xăng dầu diễn biến phức tạp, nhiều hành vi mua bán trái quy định, phá vỡ các nguyên tắc được quy định tại Nghị định 83.

Cụ thể, Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) ủy quyền cho các công ty con thuộc tập đoàn được thực hiện ký hợp đồng mua, bán xăng dầu với thương nhân đầu mối khác và bán tái xuất xăng dầu, với sản lượng 4.462.821 m3; Công ty con của PVOil đã mua xăng dầu của các thương nhân đầu mối và các đơn vị thành viên khác thuộc PVOil với 87.801m3 xăng dầu, các công ty con của PVOil đã bán xăng dầu cho các thương nhân đầu mối khác là 131.162 m3/tấn. 

Trước những sai phạm trên, Thanh tra Chính phủ yêu cầu Tập đoàn Dầu khí Việt Nam và Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam chỉ đạo, tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm theo thẩm quyền đối với tập thể, cá nhân liên quan đến các khuyết điểm, vi phạm đã được nêu trong kết quả và Kết luận thanh tra. 

Thy Lê