Đây nội dung được Ts. Đặng Đức Anh đưa ra trong tham luận của mình tại Toạ đàm “Tiền lương tối thiểu và an sinh xã hội” diễn ra sáng 16/9.

Về vấn đề này, TS. Đặng Đức Anh, cũng cho rằng, tiền lương của cán bộ công chức, viên chức rất thấp và thấp hơn khu vực sản xuất kinh doanh, chưa bảo đảm cho cán bộ, công chức, viên chức sống chủ yếu bằng tiên lương; thu nhập ngoài lương lớn là một trong những nguyên nhân của tiêu cực, tham nhũng; quan hệ tiền lương chưa hợp lý, các mức lương theo hệ số  tiền lương gắn chặt với tiền lương tối thiểu chung.

Tiền lương tối thiểu có quan hệ với mức sống tối thiểu, năng suất lao động và khả năng cạnh tranh của DN

"Tiền lương chưa gắn thật chặt với vị trí, chức danh vè hiệu quả công tác, chất lượng cung cấp dịch vụ công (lương của 1 vị tiến sỹ, trưởng phòng nghiên cứu khoa học có thâm niên ngót 30 năm cũng chỉ bằng lương của một osin trong gia đình trung lưu hiện nay và thấp hơn lương trung bình của một lái xe taxi ở Hà Nội; còn lương của 1 thợ may trong DN có vốn đầu tư nước ngoài chỉ đủ nuôi sống mình người đó ở mức kham khổ.", Ts. Đức Anh nói.

Dẫn đến, theo Ts. Anh, thu nhập ngoài lương từ biếu xén, xin - cho, ăn chia, tạo sân sau... nhất là ở các ngành và vị trí gắn với con dấu và chữ kỹ đang có xu hướng gia tăng và gắn liền với  tệ nạn tham nhũng, chạy chức chạy quyền rất công khai và mạnh, để lại các di hại hàng thế hệ.

Hơn nữa nếu như lương trong mỗi công ty tư nhân thì ai biết của người đấy, còn mỗi lần Nhà nước tăng lương tối thiểu lại một lần tạo làn sóng tăng giá "đón đầu" và "ăn theo" diễn ra trên phạm vi toàn quốc và nhanh chóng tước đi những lợi ích danh nghĩa mà người nhận lương được hưởng từ tăng lương danh nghĩa này, khiến lương thực tế và mức sống thực tế thậm chí đôi khi lại kém đi so với thời điểm tiêu lương cũ.

Vì vậy, Ts. Anh cho rằng, cải cách cơ bản chế độ tiền lương, trong đó có tiền lương công chức hành chính, là một nhiệm vụ hết sức khó khăn, cần được nghiên cứu kỹ lưỡng cả về lý luận và thực tiễn cũng như kinh nghiệm của các nước.

Đồng thời chia sẻ về vấn đề, tiền lương tối thiểu tiếp cận từ thu nhập quốc dân, Ts. Đặng Đức Đạm, Phó Chủ tịch Viện Nghiên cứu và Phát triển kinh doanh, đánh giá, hai năm vừa qua, chúng ta đã tăng lương tối thiểu vùng liên tục và mức tăng đều trên 12%, nhưng thực chất, mức lương tối thiểu hiện nay vẫn chưa đảm bảo nhu cầu sống tối thiểu, do đó vẫn phải tiếp tục điều chỉnh để thực hiện mục tiêu đề ra. Tuy nhiên cần thấy rằng, tăng lương tối thiểu có quan hệ trực tiếp với tăng trưởng kinh tế, lương tối thiểu sẽ hiệu quả nhất nếu được xác địn hài hòa giữa yếu tố đáp ứng nhu cầu sống tối thiểu của người lao động, tăng năng suất lao động và năng lực cạnh tranh của DN.

Ông Đạm cho rằng, tiền lương tối thiểu có quan hệ với mức sống tối thiểu, năng suất lao động và khả năng cạnh tranh của DN. Xử lí hài hòa vấn đề này là không dễ dàng đối với tất cả quốc gia. Tiền lương thực tế của nước ta tăng bình quân 8%/năm nhanh hơn tốc độ tăng trưởng GDP của nền kinh tế và tiền lương tối thiểu vùng tăng bình quân 12,2%/năm tăng nhanh hơn tốc độ tăng năng suất lao động (khoảng 4,2%/năm) là một nghịch lý. Mục tiêu của chúng ta là bảo đảm an sinh xã hội nhưng tăng trưởng kinh tế lại chậm, thiếu bền vững là do chủ yếu dựa vào vốn và lao động (yếu tố vốn là 52-53% và yếu tố lao động là 19-20%).

Điều này cho thấy, khả năng cạnh tranh của chúng ta là thấp, vì chi phí nhân công của ta chiếm khoảng 18,3% trong giá thành phẩm, cao hơn khu vực ASEAN (16,8%).

Lê Thúy

.