Theo giới chuyên môn, năm 2025 là năm thị trường chứng khoán (TTCK) chịu tác động mạnh từ các yếu tố bên ngoài, như câu chuyện thuế quan. Sang năm 2026, động lực dẫn dắt thị trường sẽ quay trở lại các vấn đề nội tại của nền kinh tế. Theo đó, hiệu quả thực tế của các biện pháp thúc đẩy tăng trưởng sẽ được thị trường đo lường và phản ánh rõ nét hơn.

Nền tảng nâng đỡ thị trường

Theo kịch bản cơ sở, ông Nguyễn Trọng Đình Tâm, Giám đốc Khối Tư vấn đầu tư KHCN, Chứng khoán Thiên Việt (TVS) nhận định năm 2026, VN-Index nhiều khả năng sẽ mở rộng quán tính đi lên và chinh phục các mức đỉnh mới.

Chuyên gia TVS cho rằng sự vận động của thị trường được nâng đỡ bởi chính sách “bơm tiền” được duy trì nhằm hoàn thành kế hoạch tăng trưởng kinh tế 2026; TTCK Việt Nam chính thức được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp theo khung phân loại của FTSE Russell; động lực từ các lĩnh vực mới như Trí tuệ nhân tạo hay Tài sản mã hóa, và hiệu ứng tích cực từ kế hoạch thoái vốn bên cạnh làn sóng IPO tiếp diễn từ năm 2025.

Trong đó, chính sách “bơm tiền” đến từ chính sách tài khoá nới lỏng, với điểm nhấn là nỗ lực đẩy mạnh giải ngân đầu tư công. Chính sách tiền tệ được kỳ vọng vẫn theo định hướng nới lỏng nhưng sẽ được điều hành linh hoạt tại một số giai đoạn nhất định nhằm cân đối thanh khoản hệ thống ngân hàng, bên cạnh kiểm soát các biến số như tỷ giá hối đoái USD/VND.

Thêm vào đó, triển vọng nâng hạng sẽ thúc đẩy dòng tiền mới từ nhà đầu tư nước ngoài tham gia vào thị trường chứng khoán Việt Nam, bao gồm các ETF mô phỏng bộ chỉ số FTSE Emerging bên cạnh sự tham gia của các quỹ chủ động.

Mặt khác, năm 2026 cũng đánh dấu thời điểm một số quy định pháp lý mới trong lĩnh vực chứng khoán chính thức có hiệu lực, tác động trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp và nhà đầu tư.

Cụ thể, Nghị định 306/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 9/1/2026, quy định chi tiết về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán. Theo nghị định này, các hành vi vi phạm thủ tục hành chính như chậm báo cáo, thiếu hồ sơ hoặc không tuân thủ đầy đủ quy trình bị xử phạt ở mức từ vài chục triệu đồng. Đối với các hành vi ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi nhà đầu tư và tính minh bạch của thị trường, mức xử phạt có thể lên tới 600 triệu đồng; riêng các hành vi làm giả hồ sơ phát hành có thể bị phạt từ 1 đến 1,5 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, Thông tư 115/2025/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 26/1/2026, sửa đổi và bổ sung các quy định liên quan đến chào bán, phát hành chứng khoán, mua lại cổ phiếu và quản lý công ty đại chúng, trong đó yêu cầu doanh nghiệp phải giải trình rõ hơn trong trường hợp điều chỉnh phương án mua lại cổ phiếu so với kế hoạch đã công bố trước đó.

Ngoài ra, Thông tư 136/2025/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 12/2/2026, bổ sung quy định đối với hoạt động của các quỹ đầu tư chứng khoán, cho phép hình thành thêm các loại hình quỹ mới như quỹ đầu tư thị trường tiền tệ và quỹ trái phiếu hạ tầng, đồng thời bổ sung cơ chế phòng vệ thanh khoản đối với quỹ mở.

VN-Index có thể lên 2.280 trong kịch bản tích cực

Ông Trần Hoàng Sơn, Giám đốc Chiến lược thị trường VPBankS nhận xét, TTCK trong thời gian dài chứng kiến sự phân hoá lớn, khi nhóm cổ phiếu "họ Vin" tăng liên tục, dẫn dắt thị trường. Gần đây, dòng tiền đang trở lại tích cực ở nhóm ngân hàng, dầu khí, chứng khoán, điện… Điều này cho thấy TTCK vẫn sẽ tiếp tục tăng trưởng tích cực trong 2026.

“Khả năng vượt đỉnh 1.800 của VN-Index trong thời gian tới là vô cùng sáng, khi nền tích luỹ đã được xây đắp vững chắc. Thậm chí, VN-Index có thế sẽ vượt đỉnh ngay trong quý I/2026”, chuyên gia VPBankS nhận định.

Chứng khoán Rồng Việt dự phóng VN-Index có thể hướng đến vùng mục tiêu từ 1.712 đến 2.032 điểm trong vòng 12–14 tháng tới. Kịch bản này được xây dựng dựa trên giả định EPS (lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu) năm 2026 đạt khoảng 137–140 đồng, tương ứng mức tăng 15–19% so với cùng kỳ, cùng với định giá P/E (thị giá trên lợi nhuận) mục tiêu trong khoảng 12,5–14,5 lần.

Còn các chuyên gia của Chứng khoán Yuanta khẳng định chỉ số VN-Index vẫn đang nằm trong xu hướng tăng. Dự báo VN-Index có thể đạt 1.966 điểm, tương ứng mức P/E dự phóng năm 2026 khoảng 14 lần.

Trong kịch bản cơ sở, vùng điểm mục tiêu được kỳ vọng dao động trong khoảng 1.827 - 2.113 điểm.

Trong kịch bản tích cực, xác suất cao 67%, chỉ số VN-Index vẫn trong sóng tăng 03 dài hạn và đạt vùng mục tiêu 2.280 điểm. 

Với kịch bản kém tích cực, xác suất thấp 33%: VN-Index thủng mức 1.475 điểm. Lãi suất trong nước tăng cùng với việc Fed không giảm lãi suất trong năm 2026 sẽ khiến dòng vốn của khối ngoại tiếp tục rút mạnh, gây suy yếu niềm tin của nhà đầu tư trong nước. Nếu kịch bản này xảy ra thì nhà đầu tư nên chuẩn bị sẵn sàng cho kịch bản 2022 có thể lặp lại.

Thực tế, dù kịch bản vĩ mô đang ủng hộ cho một chu kỳ tăng giá mới, nhưng lịch sử đã chứng minh rằng những cú điều chỉnh bất ngờ thường đến vào lúc đám đông hưng phấn nhất. Để có một chiến lược đầu tư trọn vẹn, việc nhận diện các biến số rủi ro là điều bắt buộc đối với nhà đầu tư.

Các chuyên gia lưu ý thị trường vẫn đối mặt với những thách thức liên quan đến mặt bằng lãi suất, diễn biến của thị trường bất động sản và các rủi ro toàn cầu, đòi hỏi nhà đầu tư duy trì sự thận trọng trong quá trình phân bổ vốn.

“Rủi ro ảnh hưởng tới TTCK trong năm 2026 có thể xuất phát từ sự bất định trong chính sách thương mại của Mỹ. Song song, những diễn biến khó lường về địa chính trị trên phạm vi toàn cầu cũng là “cơn gió ngược” mà nhà đầu tư cần đặc biệt lưu tâm để có chiến lược quản trị danh mục phù hợp”, ông Nguyễn Trọng Đình Tâm nhấn mạnh.

Hải Giang