Chiều 11/4, tại Khu Công nghiệp số 5, xã Xuân Trúc, tỉnh Hưng Yên, công ty GG Industries đã khánh thành Nhà máy sản xuất pin lưu trữ năng lượng (Battery Energy Storage System - BESS).

Ông Bùi Xuân Bình, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc GG Power, cho biết, GG Power bắt đầu từ một trăn trở: Tại sao Việt Nam chưa có một nhà máy sản xuất pin lưu trữ quy mô đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế? 

Câu hỏi đó đã trở thành điểm khởi đầu cho một hành trình. Chỉ  chưa đầy một năm, GG Power đã đi từ con số không đến một nhà máy với công suất thiết kế 5 GWh/năm, doanh thu dự kiến khi đạt được công suất tối đa là 350 triệu USD.

Khi giấc mơ doanh nghiệp chạm bài toán quốc gia

Theo giới thiệu, GG Power là nhà máy đầu tiên tại Việt Nam tập trung vào lĩnh vực BESS. Nhà máy có tổng diện tích 1,2 ha, bao gồm tổ hợp xưởng sản xuất 2 tầng hiện đại và trung tâm nghiên cứu & phát triển (R&D),.

Nền tảng công nghệ của nhà máy được xây dựng dựa trên chiến lược hợp tác chuyển giao công nghệ chính thức từ Tập đoàn Goldwind - nhà cung cấp giải pháp năng lượng sạch, lưu trữ và điện gió hàng đầu thế giới.

Ông Bình nhấn mạnh việc khánh thành nhà máy là lời khẳng định người Việt Nam hoàn toàn đủ năng lực tham gia sâu vào lĩnh vực công nghệ năng lượng, đồng thời thể hiện quyết tâm theo đuổi ngành năng lượng công nghiệp lưu trữ “Made in Vietnam”.

“Nhà máy là một nền tảng cho ngành lưu trữ năng lượng tại Việt Nam, là tuyên ngôn về việc Việt Nam không chỉ tiếp nhận công nghệ, mà hoàn toàn có thể làm chủ, phát triển, cùng các đối tác trong và ngoài nước tạo ra những công nghệ ngày càng tốt hơn, tối ưu hơn cho thị trường nội địa và quốc tế”, ông Bình nói.

Sự xuất hiện của một nhà máy BESS không đơn thuần là câu chuyện đầu tư công nghiệp, mà gắn trực tiếp với bài toán vận hành hệ thống điện Việt Nam.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long, cho biết, GG Power không chỉ là giấc mơ của riêng anh Bình, mà là giấc mơ của rất nhiều người, đặc biệt là những cán bộ ngành điện, cho thấy đây là mảnh ghép còn thiếu trong bài toán năng lượng Việt Nam:

“Đó là giấc mơ của anh Bình và cũng phục vụ cho chính nhiệm vụ quản lý của chúng tôi. Phát triển năng lượng tái tạo cần có một năng lực lưu trữ đủ lớn. Do đó mà tôi rất ủng hộ ý tưởng của anh Bình”, Thứ trưởng nói.

Trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy chuyển dịch năng lượng, phát triển năng lượng tái tạo và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng không, hệ thống lưu trữ năng lượng đóng vai trò đặc biệt quan trọng giúp ổn định hệ thống điện, tối ưu vận hành và nâng cao khả năng tự chủ năng lượng.

Chỉ thị số 10/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường thực thi tiết kiệm điện và phát triển điện mặt trời mái nhà, cùng Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đã đặt ra lộ trình cấp thiết về việc phát triển nguồn năng lượng phân tán và lắp đặt hệ thống BESS, nhằm giảm áp lực phụ tải giờ cao điểm. Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, Việt Nam dự kiến cần khoảng 10 - 16 GW BESS trong giai đoạn tới. 

Đại diện Bộ Công thương cam kết sẽ tiếp tục đồng hành cùng các doanh nghiệp trong lĩnh vực điện tháo gỡ mọi khó khăn, vướng mắc; để hiện thực hóa giấc mơ và quyết tâm đảm bảo an ninh năng lượng, “đất nước tuyệt đối có đủ điện”, phát triển năng lượng tái tạo xanh, sạch, "made in Vietnam" thành công.

"Hóa giải" áp lực năng lượng: Từ tiết kiệm cấp bách đến bước ngoặt chuyển dịch xanh

Từ nhu cầu nội tại đến cơ hội chuỗi giá trị toàn cầu

Theo ông Lê Quang Hòa, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên, nhà máy BESS là mô hình tiêu biểu cho định hướng phát triển công nghiệp công nghệ cao và năng lượng mới của Việt Nam. Trong bối cảnh Hưng Yên đang quy hoạch hàng chục khu công nghiệp với hàng nghìn doanh nghiệp hoạt động, việc phát triển các ngành công nghệ cao, thân thiện môi trường được xác định là hướng đi chiến lược.

“Doanh nghiệp Việt Nam đầu tư, nhận chuyển giao công nghệ để làm chủ và sản xuất những hệ thống lưu trữ điện ngay trong nước là một bước tiến rất đáng ghi nhận, góp phần hình thành ngành công nghiệp năng lượng mới có giá trị gia tăng cao”, ông Hoà nhấn mạnh.

Ở quy mô toàn cầu, thị trường BESS được dự báo đạt khoảng 150 tỷ USD và tốc độ tăng trưởng kép là 28,3%/năm đến năm 2030, khi lưu trữ năng lượng trở thành cấu phần bắt buộc của lưới điện hiện đại. Trong bối cảnh đó, việc một doanh nghiệp Việt đầu tư nhà máy sản xuất – lắp ráp hệ thống lưu trữ quy mô lớn không dừng lại ở đáp ứng nhu cầu nội địa, mà còn cho thấy một bước dịch chuyển đón đầu cơ hội quốc tế.

Ông Liang Xuan, Phó Tổng giám đốc GoldWind nhìn nhận, Việt Nam đã hiện diện là một trong những cơ hội lưu trữ năng lượng hấp dẫn nhất Đông Nam Á, được thúc đẩy bởi các mục tiêu đầy tham vọng của Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Đáng chú ý, theo ông Liang Xuan, những bước tiến gần đây về chính sách – như việc ban hành Thông tư 62 cho hệ thống lưu trữ năng lượng độc lập BESS và 15  tiêu chuẩn quốc gia  - báo hiệu một sự chuyển dịch từ định hướng chính sách sang cơ hội thương mại rõ ràng. Đây là yếu tố quan trọng để thu hút đầu tư và mở rộng thị trường.

“GoldWind đang chuyển giao công nghệ sản xuất BESS hàng đầu thế giới cho GGPower để giúp GG Power có khả năng hoạt động độc lập trong tương lai. Bằng cách kết hợp công nghệ tiên tiến, chuỗi cung ứng toàn cầu và chuyên môn theo tiêu chuẩn quốc tế của GoldWind với năng lực của GGPower, chúng tôi đã tạo ra một liên minh mạnh mẽ bậc nhất Việt Nam, khu vực Đông Nam Á và tầm vóc quốc tế. Tầm nhìn của chúng tôi không chỉ dừng lại ở Việt Nam mà muốn vươn tầm ra ngoài khu vực và thế giới”, đại diện tập đoàn chia sẻ.

Việc nhà máy GG Power được tổ chức triển khai rất nhanh, với đầy đủ các cái điều kiện pháp lý về thành lập và xây dựng, đã cho thấy những nỗ lực lớn của không chỉ doanh nghiệp mà cả địa phương, cơ quan quản lý nhà nước. Nhưng đây chỉ là bước khởi đầu. Sự phát triển của BESS tại Việt Nam cần sự phối hợp đồng bộ giữa doanh nghiệp, chính sách và thị trường để hình thành một hệ sinh thái hoàn chỉnh, bền vững.

Đỗ Kiều