Cooperatives | Thứ sáu, 18/11/2022 | 14:52 GMT+7
0 |

Đạo Tin Lành ở Tây Nguyên và công tác phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã

Có thể khẳng định, các mô hình kinh tế tập thể, nòng cốt là các HTX và tổ hợp tác, đã góp phần quan trọng trong công tác xóa đói giảm nghèo, thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới, chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP)... trên địa bàn các tỉnh Tây Nguyên thời gian qua.

Từ đó, bộ mặt nông thôn, miền núi ngày càng khởi sắc hơn, đời sống vật chất và tinh thần của người dân nói chung, đồng bào theo đạo, trong đó có giáo dân Tin Lành là người dân tộc thiểu số ngày càng được cải thiện. Tình hình an ninh chính trị và trật tự xã hội vì thế cũng được đảm bảo ổn định, góp phần giữ gìn bình yên ở địa bàn quan trọng chiến lược của Tổ quốc.

Theo Ủy ban Dân tộc, Tây Nguyên là một trong 3 vùng chiến lược về an ninh trật tự, là một trong 6 vùng kinh tế trọng điểm của cả nước. Toàn vùng Tây Nguyên đến nay đã có 53 dân tộc cùng sinh sống, trong đó có 52 dân tộc thiểu số với hơn 2 triệu người, chiếm trên 37% dân số toàn vùng. Đây là vùng có đông thành phần dân tộc nhất nước ta.

Những năm qua, phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh, quốc phòng khu vực Tây Nguyên đã được Đảng, Nhà nước đặc biệt quan tâm. Vấn đề thực hiện chính sách dân tộc và tôn giáo nhằm nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho đồng bào các dân tộc các tỉnh Tây Nguyên nói chung, bà con dân tộc thiểu số theo đạo, gồm có đạo Tin Lành nói riêng, là một giải pháp quan trọng trong hệ thống chính sách để thực hiện thắng lợi phương hướng phát triển kinh tế - xã hội và đảm bảo an ninh quốc phòng vùng duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

Vì vậy, khu vực Tây Nguyên đã có bước phát triển toàn diện về kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh được giữ vững. Nhiều chính sách vĩ mô đã được thực hiện, quy hoạch tổng thể phát triển vùng dân tộc đã được xây dựng và bổ sung qua các năm, tạo nên những bước chuyển, thay đổi cơ bản và toàn diện về phát triển kinh tế - xã hội ở các tỉnh Tây Nguyên.

Theo thống kê, quy mô kinh tế khu vực Tây Nguyên năm 2020 đạt khoảng 287.000 tỷ đồng, gấp khoảng 14 lần năm 2002. Tăng trưởng GRDP bình quân giai đoạn 2002 - 2020 là 7,98%, tốc độ tăng GRDP và của các ngành công nghiệp, nông nghiệp, dịch vụ của Tây Nguyên đều cao nhất trong các vùng. GRDP bình quân đầu người năm 2020 đạt 48,08 triệu đồng/người/năm, gấp 10,6 lần năm 2002.

Tỷ lệ hộ nghèo giảm khá (từ 18,5% năm 2016 xuống 11% năm 2020); các chương trình mục tiêu quốc gia được triển khai hiệu quả, góp phần cải thiện căn bản đời sống vật chất, tinh thần của người dân nông thôn. Các tỉnh trong khu vực thực hiện tốt công tác dân tộc, nâng cao ý thức đoàn kết, tính tự lực trong phát triển sản xuất, giảm nghèo.

Hiện nay, đạo Tin Lành là tôn giáo có tỷ lệ tín đồ là đồng bào dân tộc thiểu số cao nhất trong các tôn giáo ở Tây Nguyên. Theo số liệu, các tỉnh Tây Nguyên có tới 47 hệ phái Tin Lành, trong số đó nhiều hệ phái chưa được công nhận về mặt tổ chức tôn giáo.

Đạo Tin Lành được du nhập vào Tây Nguyên từ cuối những năm 20 thế kỷ XX. Từ đầu những năm 1990 trở đi, đạo Tin Lành phục hồi và phát triển mới với tốc độ rất nhanh trong nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên. Đến tháng 12/2020, số lượng tín đồ đạo Tin Lành ở 5 tỉnh Tây Nguyên là 529.410 người, trong đó tín đồ là người dân tộc thiểu số khoảng 511.450 người (Đắk Lắk: 186.000 tín đồ dân tộc thiểu số; Gia Lai: 152.690; Lâm Đồng: 88.000; Đăk Nông: 76.050; Kon Tum: 17.710) chiếm 96,6% tổng số tín đồ đạo Tin Lành ở khu vực này.

Có thể khẳng định, một trong những chủ trương rất mới của Đảng và Nhà nước là phát huy nguồn lực của các tôn giáo đóng góp cho xã hội, vì vậy, việc phát huy đóng góp của đạo Tin Lành cho sự phát triển của Tây Nguyên - nơi có rất đông đảo đồng bào dân tộc thiểu số theo đạo là rất cần thiết.

Trong đó, công tác phát triển kinh tế tập thể, HTX hoạt động ngày càng hiệu quả hơn sẽ góp phần thu hút ngày càng đông đảo bà con dân tộc thiểu số nói chung, đồng bào theo đạo, bao gồm cả đạo Tin Lành nói riêng tham gia để phát triển kinh tế gia đình, xóa đói giảm nghèo, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần, từ đó tránh xa các tà đạo, sự xúi giục, lôi kéo và tuyên truyền phản động của các thế lực thù địch.

Theo báo cáo tại Diễn đàn Kinh tế tập thể, HTX khu vực miền Trung Tây Nguyên lần thứ nhất năm 2022, tính đến hết quý I/2021, các HTX của khu vực miền Trung - Tây Nguyên thu hút khoảng 1,5 triệu thành viên (tăng 3.420 thành viên), tạo việc làm cho 550.000 lao động; tổng vốn điều lệ của HTX là 11.180 tỷ đồng (tăng hơn 250 tỷ đồng); bình quân vốn điều lệ 251 triệu đồng/HTX; tổng tài sản của HTX là 40.638 tỷ đồng (tăng 286 tỷ đồng).

Cụ thể, tính đến cuối năm 2021, tỉnh Kon Tum có 210 tổ hợp tác với 2.195 thành viên, 195 HTX với 9.733 thành viên và 11 Liên hiệp HTX với 14 thành viên; tổng vốn điều lệ của các HTX đạt 273 tỷ đồng. Năng động, sáng tạo, phát huy tốt lợi thế địa phương, các HTX đã tạo việc làm, đem lại thu nhập cho lao động thường xuyên khoảng 47 triệu đồng/ người/năm, góp phần tích cực vào Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng nông thôn mới trên địa bàn.

Tại Gia Lai, tính đến hết tháng 9/2022, toàn tỉnh có 376 HTX, 2 liên hiệp HTX và 504 tổ hợp tác. Trong đó, 307 HTX đang hoạt động theo Luật HTX năm 2012, 46 HTX ngưng hoạt động, 23 HTX chưa chuyển đổi theo Luật HTX năm 2012 và 9 HTX đã giải thể. Tổng số thành viên của các HTX là 18.063 người. Trong 9 tháng năm 2022, toàn tỉnh thành lập mới 32 HTX, đạt 128% chỉ tiêu Nghị quyết Ban Chấp hành Liên minh HTX tỉnh và đạt 103,2% kế hoạch UBND tỉnh giao. Tổng vốn điều lệ của các HTX đạt hơn 762 tỷ đồng, doanh thu 9 tháng năm 2022 ước đạt hơn 94 tỷ đồng, nộp ngân sách nhà nước ước hơn 2,3 tỷ đồng.

Tại Đắk Lắk, tính đến hết tháng 6/2022, toàn tỉnh có 630 HTX, trong đó có 409 HTX nông nghiệp (chiếm 64,9%), HTX phi nông nghiệp có 221 HTX (chiếm 35,1%). Số HTX đang hoạt động là 496 HTX, tăng 6,8% so với cùng kỳ năm trước. Có khoảng 68.793 thành viên tham gia vào HTX, tăng 793 thành viên so với cuối năm 2021. Ước tính đến hết năm 2022, khu vực HTX có khoảng 70.000 thành viên tham gia, số lao động thường xuyên 21.793, tăng 26% so với cùng kỳ năm trước. Doanh thu bình quân của HTX đạt 1,5 tỷ đồng/năm, lãi bình quân đạt 150 triệu đồng, thu nhập lao động thường xuyên dự kiến đạt 45 - 48 triệu đồng/năm, tăng 30% so với cùng kỳ năm trước.

Tại Đắk Nông, đến cuối năm 2021, toàn tỉnh có 215 tổ hợp tác và 230 HTX, tạo việc làm cho trên 18.600 thành viên. Trong đó, nhiều HTX hoạt động có doanh thu, lợi nhuận cao, chất lượng hàng hóa bảo đảm, phong phú, được thị trường trong và ngoài nước đánh giá cao. Doanh thu bình quân của HTX năm 2021 đạt 1,4 tỷ đồng/đơn vị; lợi nhuận trung bình 200 triệu đồng/HTX. Khu vực kinh tế tập thể có đóng góp tích cực trong xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo, tái cơ cấu nông nghiệp nông thôn.

Tại Lâm Đồng, tính đến cuối năm 2021, toàn tỉnh có 398 tổ hợp tác với gần 7.700 thành viên và 474 HTX với hơn 65.000 thành viên, hơn 10.300 lao động. Tổng số vốn hoạt động 10.350 tỷ đồng. Doanh thu trung bình của các HTX 2,8 tỷ đồng. Lợi nhuận bình quân của HTX 181 triệu đồng.

Cũng như ở nhiều vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số khác, một trong những đóng góp lớn nhất của khu vực kinh tế tập thể, nòng cốt là các HTX và tổ hợp tác ở Tây Nguyên, là dần làm thay đổi tư duy sản xuất của đồng bào dân tộc thiểu số nói chung, đồng bào dân tộc thiểu số theo đạo Tin Lành nói riêng.

Từ phương thức sản xuất tự phát nhỏ lẻ, tự cung tự cấp, đồng bào dân tộc thiểu số ở nhiều địa phương vùng Tây Nguyên đã chuyển sang phương thức sản xuất hàng hóa, quy mô lớn hơn trước nhiều lần, có sự liên kết cùng thực hiện theo tiêu chuẩn chung, từ đó gia tăng giá trị nông sản và đặc sản.

Việc sản xuất cũng có kế hoạch, theo quy hoạch của địa phương, giảm được tình trạng được mùa rớt giá hoặc phải giải cứu. Bà con tham gia làm thành viên HTX có điều kiện để trao đổi kinh nghiệm sản xuất, được học tập, chuyển giao khoa học kỹ thuật tiên tiến, thực hiện nghiêm các quy định của HTX về chất lượng sản phẩm, giữ chữ tín với đối tác doanh nghiệp thu mua trong việc tuân thủ hợp đồng.

HTX sản xuất dịch vụ nông nghiệp hữu cơ Đắk Lắk (TP. Buôn Ma Thuột) là một trong những ví dụ điển hình trong việc góp phần thay đổi tư duy sản xuất trong đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn Tây Nguyên.

HTX được thành lập ngày 23/1/2019 với 30 thành viên. Đa số thành viên HTX có tuổi đời rất trẻ, có tâm huyết với kinh tế tập thể, trình độ chuyên môn được đào tạo ở bậc đại học, cao đẳng.

Ngành nghề hoạt động chủ yếu của HTX là sản xuất nông nghiệp hữu cơ, chuyển giao, hỗ trợ kỹ thuật, sản xuất nông sản hữu cơ, thương mại các sản phẩm hữu cơ. HTX đang hoạt động sản xuất, phát triển trên nhiều lĩnh vực, đã tạo việc làm cho các thành viên HTX và nhiều hộ gia đình trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk, nhất là trong lĩnh vực trồng, sản xuất chế biến cà phê chất lượng cao. HTX đã xây dựng được thương hiệu cà phê bột Yhao; trồng và sản xuất tinh dầu dược liệu với tên gọi tinh dầu Tây Nguyên Xanh; trồng và sơ chế các loại trái cây, rau, củ quả hữu cơ.

Từ khi thành lập đến nay, HTX đã đồng hành và gắn kết với nhiều hộ dân sản xuất sản phẩm hữu cơ; liên kết với Tổ hợp tác sản xuất Bơ Krông Búk, nhóm sản xuất lúa ở huyện Krông Ana, liên kết với các hộ trồng cây ngắn ngày ở xã Yangghre (huyện Krông Bông), sản xuất trái cây có múi tại xã EaNuoil (huyện Buôn Đôn), trồng rau củ quả tại xã Hòa Khánh, các hộ trồng cà phê tại thôn Liên cơ, xã Hòa Đông (huyện Krông Pắk)…

HTX đã hình thành hệ thống cửa hàng liên kết giới thiệu, tiêu thụ sản phẩm hữu cơ tại TP Buôn Ma Thuột, tại Hà Nội, TP.HCM, Thanh Hóa, Nghệ An, Huế, Quảng Trị, Đà Nẵng, Nha Trang.

Ngoài trồng bơ theo quy trình hữu cơ, để bơ chín tự nhiên, HTX đang ứng dụng công nghệ của Nhật Bản, phủ một lớp nano canxi chiết xuất từ vỏ sò lên quả bơ tạo lớp màng kháng khuẩn, chống mất nước, giúp kéo dài thời gian bảo quản và hạn chế tỷ lệ hư hỏng.

Ngoài ra, HTX còn áp dụng khoa học kỹ thuật hiện đại như: Hệ thống tưới tự động, ghi chép nhật ký nông vụ... Đồng thời, HTX đã chủ động được khâu cấp đông để bảo quản bơ tránh tình trạng bán ra ồ ạt khiến giá bơ bị hạ thấp và mang lại kinh tế cho mỗi thành viên và các hộ liên kết.

Với tiêu chí sản xuất nông sản sạch, HTX chủ động sản xuất phân bón sinh học tận dụng từ chất thải nông nghiệp như: ủ bánh dầu, đạm cá với rỉ mật, làm chitosan từ vỏ tôm cua để tăng đề kháng cây trồng, dùng dung dịch tỏi ớt ngâm IMO để làm thuốc trừ sâu cho cây trồng.

Đồng thời, sử dụng vỏ trấu lúa hun, vỏ hạt sachi bón gốc để bổ sung kali cho cây trồng, dung dịch chùm ngây ủ cùng men chuối… giúp nâng cao chất lượng sản phẩm tốt nhất phù hợp với xu thế người tiêu dùng. Tất cả các sản phẩm của HTX đều phải tuân theo quy trình sản xuất theo định hướng hữu cơ để tạo sản phẩm an toàn và thân thiện với môi trường.

Trong thời gian tới, HTX tập trung vào khâu liên kết sản xuất, sơ chế, chế biến để nâng cao giá trị, tạo ra những sản phẩm an toàn cho người tiêu dùng, đồng thời xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường lớn.

Một trong những đóng góp quan trọng khác của khu vực kinh tế hợp tác được thể hiện trong lĩnh vực “tam nông”, đặc biệt là trong phong trào thi đua cả nước chung sức xây dựng nông thôn mới. Theo đó, các HTX có vị trí quan trọng để có thể hoàn thành được tiêu chí Tổ chức sản xuất và phát triển kinh tế nông thôn (tiêu chí số 13) và 3 tiêu chí còn lại trong nhóm Kinh tế và tổ chức sản xuất (tiêu chí số 10 - thu nhập; tiêu chí số 11 - nghèo đa chiều; tiêu chí số 12 - lao động).

Các HTX cũng là một trong những chủ thể quan trọng trong chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) được các địa phương quan tâm hỗ trợ để xây dựng sản phẩm đạt chuẩn 3 sao, 4 sao và 5 sao. Việc được công nhận sao OCOP giúp nâng cao giá trị thương hiệu sản phẩm, từ đó mang lại giá bán cao hơn, thị trường rộng mở hơn, vì thế thu nhập của người lao động, trong đó có các thành viên của HTX ngày càng được nâng lên. Các HTX ngày càng thu hút được đông đảo bà con địa phương, trong đó có đồng bào theo đạo Tin Lành tham gia, góp phần giảm nhanh tỷ lệ đói nghèo ở các địa bàn khó khăn, vùng biên giới, miền núi, vùng sâu vùng xa.

HTX Nông nghiệp Sản xuất và Thương mại Sáu Nhung (xã Hà Mòn, huyện Đăk Hà) là một trong những ví dụ điển hình trong việc góp phần xây dựng nông thôn mới ở địa phương.

Theo đó, HTX Sáu Nhung được thành lập vào năm 2012 với 7 thành viên, hiện có 32 thành viên chính thức và 81 hộ thành viên liên kết sản xuất. Diện tích sản xuất cà phê của HTX là 300 ha, sản lượng trung bình đạt từ 3,5 - 4,5 tấn/ha/năm.

HTX chịu trách nhiệm quy hoạch diện tích, tổ chức sản xuất theo tiêu chuẩn sạch mà các tổ chức hiệp hội cà phê ban hành. HTX đã cung ứng dịch vụ đầu vào như cây giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, thu mua bao tiêu 100% sản lượng cho thành viên với giá cao hơn giá thị trường khoảng 15% tùy mùa vụ.

Đến nay, trong số 300 ha do HTX quản lý sản xuất có 51 ha đã được cấp chứng nhận sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP và HACCP.

HTX Sáu Nhung còn đầu tư nhà xưởng sơ chế, máy móc thiết bị hiện đại chế biến cà phê nhân xô thành các sản phẩm như cà phê bột nguyên chất, cà phê hòa tan, tinh cà phê…

Hiện nay, các thành viên khi tham gia HTX Sáu Nhung đã khắc phục tình trạng sản xuất cà phê manh mún, nhỏ lẻ và tập trung nguồn lực, đặc biệt là đất đai để sản xuất lớn. HTX Sáu Nhung cũng đã đại diện cho hộ nông dân thực hiện liên kết với doanh nghiệp, thực hiện các quy trình sản xuất an toàn, áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, đảm bảo chất lượng sản phẩm hàng hóa đáp ứng nhu cầu thị trường.

Tham gia HTX, được tham gia lớp tập huấn sản xuất và tái canh bền vững của Dự án VnSAT, các thành viên trong HTX biết cách chăm sóc vườn cà phê để giữ năng suất ổn định, duy trì đều qua các năm, đồng thời tiết kiệm chi phí, mang lại thu nhập cao, khoảng 70 triệu đồng/ha/năm. Việc sản xuất tiết kiệm nước, sử dụng phân bón đúng cũng góp phần bảo vệ môi trường, chống biến đổi khí hậu của địa phương.

Những thành công của HTX Sáu Nhung đã đóng góp tích cực trong công tác xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo của huyện Đăk Hà nói chung, xã Hà Mòn nói riêng. Đại diện xã Hà Mòn thông tin, trong năm 2022, xã tiếp tục triển khai các giải pháp để xây dựng xã nông thôn mới kiểu mẫu và chọn lĩnh vực sản xuất để xây dựng tiêu chí nông thôn mới kiểu mẫu nổi trội. Hiện, xã đang thực hiện rà soát các tiêu chí theo Bộ tiêu chí xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021- 2025 để củng cố và hoàn thiện những tiêu chí bị “hụt” so với giai đoạn cũ, tạo tiền đề để tiếp tục nâng cao các tiêu chí và đạt mục tiêu xây dựng xã nông thôn mới kiểu mẫu vào thời gian tới.

Phương Linh

 

Tin khác

Đăng nhập

Bạn chưa có tài khoản? Đăng ký ngay

Đăng ký
Qui định
Quy định về đăng ký tài khoản và nội dung "Ý kiến của bạn" trên Vnbusiness

Hình đại diện và tên đăng ký ko phản cảm, ko có các thông tin bao gồm: link web, số điện thoại, email hoặc tên riêng..mang tính quảng cáo, thương mại cho cá nhân, tổ chức hoặc mang nội dung gây hại cho các tổ chức, cá nhân khác.

Các hoạt động của User ko vi phạm pháp luật và các qui định của Nhà nước Cộng hòa XHCN Việt Nam

Nội dung bình luận ko chia sẻ link, số điện thoại, email hoặc quảng cáo cho bất cứ cá nhân, tổ chức nào

Nội dung bình luận không vi phạm đạo đức, pháp luật, thuần phong mỹ tục Việt Nam

Nội dung bình luận không vu cáo, bôi nhọ, miệt thị, xuyên tạc, gây hại cho tổ chức, cá nhân

Nội dung bình luận không chửi bới, thô tục

Khi phạm qui, tài khoản sẽ bị khóa tạm thời.

Thông báo

Đăng ký thành công. Hãy kiểm tra email và kích hoạt tài khoản

Quên mật khẩu